Autentyczność złota – jak sprawdzić?

Złoto to jeden z najbardziej pożądanych kruszców przez inwestorów na całym świecie. Jego wysokie ceny i duża popularność sprawiają, że coraz częściej staje się on również przedmiotem zainteresowania wielu fałszerzy. Dostępne na rynku podróbki są tak podobne do oryginałów, że ciężko odróżnić złoto od tombaku i innych metali używanych do fałszowania złota. Jak sprawdzić autentyczność złota? Przeczytaj artykuł i poznaj sprawdzone sposoby, które pomogą Ci odróżnić podróbkę od prawdziwego złota.

Złoto – najbardziej pożądany metal szlachetny

Złoto to szlachetny kruszec, który posiada niezwykłe właściwości chemiczne i fizyczne, m.in. nie koroduje, nie matowieje i jest odporny na działanie większości kwasów. Dzięki temu, posiada dużą trwałość i jest wykorzystywany do produkcji biżuterii, monet, sztabek oraz różnego rodzaju przedmiotów dekoracyjnych. Co ciekawe, kiedy zostanie połączony z innymi metalami, zmienia swoje właściwości. 

To właśnie dlatego złoto jest pożądane nie tylko przez inwestorów, ale także przez fałszerzy, którzy dysponują coraz nowocześniejszymi narzędziami i metodami do produkcji podróbek. Niestety, obecnie fałszerstwa nie dotyczą już tylko większych sztabek czy złotych monet, ponieważ coraz częściej na rynku można spotkać podrabianą biżuterią.   

Jak rozpoznać prawdziwe złoto?

Najczęściej wykorzystywaną metodą przez fałszerzy jest zaniżanie ilości złota w stopie. Kolejną formą oszustwa jest pokrywanie wolframu cienką warstwą złota. To sprawia, że na pierwszy rzut oka ciężko rozpoznać, czy jest to np. sztabka złota, czy fałszywka. 

Dlatego, aby potwierdzić autentyczność złota potrzebne jest doświadczenie, a czasami również specjalne urządzenia, takie jak konduktometr czy spektrometr rentgenowski, które z większą dokładnością pozwalają określić zawartość metalu w wyrobie. 

W przypadku biżuterii, podstawą jest próba złota, która może znajdować się w różnych miejscach w zależności od wyrobu. Na przykład, pierścionek posiada próbę złota po wewntrznej stronie, a łańcuszek zwykle przy zapięciu. 

Domowe metody rozpoznawania złota

Istnieje kilka sprawdzonych metod, dzięki którym można sprawdzić złoto domowym sposobem. Wśród nich najczęściej wymienia się próbę Archimedesa, próbę z magnesem, test akustyczny oraz rozpoznanie złotych monet bulionowych za pomocą linijki Fisha. 

Linijka Fischa

To profesjonalne urządzenie, które posiada kilka otworów odpowiadających grubości, średnicy i kształtom monet bulionowych, co pozwala na łatwe i szybkie sprawdzenie autentyczności złota inwestycyjnego w tej postaci.

Jednak, aby potwierdzić prawdziwość złota, należy posiadać takie urządzenie, co wiąże się z dodatkowym wydatkiem około 100-200 złotych. 

Próba Archimedesa

Jest to metoda, która pozwala sprawdzić złoto domowym sposobem w oparciu o prawo Archimedesa, mówiące o tym, że ciało zanurzone w wodzie traci na ciężarze tyle, ile wynosi ciężar wody wypartej przez to ciało. Zatem dzieląc ciężar złotego wyrobu przez objętość wypartej przez niego wody, otrzymujemy gęstość wyrobu. 

Niestety, metoda ta nie pomoże, jeśli wnętrze sztabki czy monety będzie zawierało wolfram, którego ciężar właściwy jest praktycznie taki sam jak gęstość złota (19,30 g/cm³). Co więcej, dla niższych prób złota potrzebne są specjalne tabele, które pomagają określić udział czystego złota. 

Próba z magnesem

Czyste złoto nie wykazuje właściwości magnetycznych, co sprawia, że ta metoda może pomóc rozpoznać złoto w zaciszu własnego domu. Wystarczy wykorzystać silny magnes (np. neodymowy) i przyłożyć do niego dany przedmiot. 

Niestety, podobnie jak próba Archimedesa, nie jest to metoda idealna, ponieważ wyroby wykonane z niższej próby złota mogą reagować na działanie pola magnetycznego. 

Test akustyczny

To metoda polegająca na uderzeniu złotego wyrobu metalowym przedmiotem. Następnie na podstawie czasu trwania wydobywającego się dźwięku można stwierdzić, czy jest to czyste złoto, czy falsyfikat. 

Jednak za pomocą testu akustycznego nie da się dokładnie określić próby złota. Metoda ta wymaga również dużego doświadczenia. 

Profesjonalne metody sprawdzania złota

Poza sposobami domowymi, złoto można również sprawdzić bardziej zaawansowanymi metodami, które dają większą gwarancję autentyczności. Wśród nich najczęściej wykorzystywana jest analiza przewodności, analiza ultradźwiękowa, spektrometr rentgenowski i test kwasowy. 

Analiza przewodności

Metale i ich stopy w różnym stopniu przewodzą prąd elektryczny, co pozwala dokładnie określić, czy dany wyrób jest ze złota. Metoda ta wykonywana jest przy pomocy konduktometru, czyli specjalnego urządzenia mierzącego przewodność metali. 

Analiza ultradźwiękowa

Rozpoznanie złota za pomocą analizy ultradźwiękowej opiera się na zjawisku przenikania fali ultradźwiękowej w metalach. Metoda ta pozwala wykryć m.in. wolfram w sztabkach, a także stop miedzi z cynkiem, czyli popularny tombak. 

Spektrometr rentgenowski

To metoda, która pozwala określić dokładną zawartość metali szlachetnych w biżuterii, monetach i innych cennych produktach za pomocą promieni rentgenowskich. Aby sprawdzić złoto za pomocą spektrometru rentgenowskiego, należy udać się do punktu skupu metali szlachetnych lub producenta wyrobów jubilerskich. 

Test kwasowy 

Jak sprawdzić złoto kwasem? Do tej metody potrzebna jest ciecz probiercza, np. w postaci chlorku złota, którą nanosimy na dany wyrób i patrzymy, czy metal zmieni kolor, czy nie. Jeżeli jest to czyste złoto lub ma próbę 585 to powierzchnia pozostanie bez zmian. 

Jeśli złota biżuteria jest wykonana z niższej próby, np. 333, to powierzchnia lekko ściemnieje. W przypadku innego metalu, powierzchnia badanego wyrobu błyskawicznie ulegnie zmianie i powstanie na niej czarna plama. Jest to wyraźny znak, że nie jest to złoto. 

Test kwasowy to świetna metoda pozwalająca sprawdzić próbę złota. Jednak daje informację tylko o tym, co znajduje się na zewnątrz wyrobu, ale nie, co jest w jego środku.

Autentyczność złota – podsumowanie

Istnieje wiele sposobów, dzięki którym można sprawdzić autentyczność złota. Część z nich bez problemu można wykonać w domu, a do innych potrzebne są specjalne urządzenia, które zwykle można znaleźć u producentów złota czy w punktach skupu metali szlachetnych. 

Dlatego jeśli chcesz mieć pewność, że złoto jest prawdziwe, zawsze kupuj go od autoryzowanych dystrybutorów metali szlachetnych lub renomowanych jubilerów.